Home » Column » First Gear: Tijdstraf

First Gear: Tijdstraf

Het is drie dagen na de Grand Prix van Canada en de controverse rond de tijdstraf van Sebastian Vettel druist nog na, aangewakkerd door reacties uit alle hoeken van de autosportwereld, de ene nog feller dan de andere. De meeste zijn uitgesproken tegen het ingrijpen van de stewards in een van de meest intense duels die we dit jaar hebben gezien tussen twee coureurs, enkele steunen het besluit.

Het was ook een van de lastigste situaties denkbaar om te moeten beoordelen. Het was zo op het randje, dat de stewards zelf verdeeld waren over het wel of niet terecht zijn van een straf en er bijna tien ronden over deden om tot een besluit te komen.

Het komt op zich natuurlijk tal van keren voor dat een coureur kort naast de baan gaat. Lang niet al die gevallen resulteren in een penalty. Als er niemand direct in de buurt is, wordt er doorgaans geen acht op geslagen. Dat is anders als een coureur in gevecht is om een positie. Dan wordt terecht heel goed bekeken of de coureur geen voordeel heeft behaald uit de fout.

‘Leaving the track and gaining an advantage’ is een veel gehoorde aanklacht als een coureur van de baan is gegaan, de bocht heeft afgesneden en daardoor zijn tegenstander desondanks voor blijft, vaak met meer marge dan hij aanvankelijk had. Iedereen kan zich er wat bij voorstellen en er is over het algemeen weinig wanklank als een coureur daarvoor wordt bestraft. De coureur had immers voordeel behaald en zonder die actie zou de racevolgorde mogelijk anders zijn geweest.

Nu terug naar het geval van Vettel. Een moment van overstuur bij het insturen van de chicane deed de Ferrari-coureur beseffen dat hij de bocht niet zou halen en hij nam ontwijkende maatregelen via het gras. Er kon nadat hij terug was gekeerd op de baan niet worden gesteld dat hij voordeel had behaald. Voordat hij bij Turn 3 van de baan stuurde, had hij ruim 0,6 seconde marge ten opzichte van Hamilton, nadat hij terugkeerde op de baan nog niet de lengte van zijn eigen auto. Het behalen van voordeel was dan ook niet waar de stewards hem om bestraften, maar om het “onveilig terugkeren op de baan” en het “naast de baan drukken van een tegenstander”.

Nu zijn de reglementen er inderdaad duidelijk over dat een coureur die de baan verlaat ervoor moet zorgen dat hij veilig terugkeert, maar die regel is bedoeld voor situaties waarin een coureur echt ruim naast de baan gaat en kan bepalen op welk moment en waar hij terugkeert op de baan. In het geval van Vettel had hij daartoe geen mogelijkheid. Hij zat op het gras en in een dusdanig korte baan dat niet kan worden gezegd dat hij in de remmen had kunnen gaan en het moment waarop hij terugkeerde had kunnen kiezen. Hij was volle bak aan het corrigeren om het overstuur dat een auto op het gras en bij terugkeer op het asfalt ondervindt de baas te worden.

Dat hij Hamilton buiten de baan dwong, is een feit. De Engelsman moest uitwijken en met alle vier wielen buiten de baan om de scherp terugsturende Ferrari te ontwijken. Vettel keerde in een ruime hoek terug op de baan en zou tot aan de witte lijn de volledige baan kruisen. Het buiten de baan dwingen van een andere coureur is normaal gesproken reden voor een straf als dat een bewuste actie is, maar de vraag is of het wel als bewuste actie is aan te merken als een coureur uit alle macht de controle probeert te herwinnen. In het laatste geval worden vergelijkbare situaties meestal als raceincident afgedaan.

De stewards redeneerden dat Hamilton ernaast of er voorbij zou zijn gereden als hij op zijn eigen snelheid had kunnen racen en niet met vier wielen buiten de baan moest gaan om een crash te voorkomen. Op zichzelf een te volgen redenatie, maar zo is niet altijd beoordeeld. In een vergelijkbare racesituatie in Monaco 2016 tussen Lewis Hamilton en Daniel Ricciardo werd niet ingegrepen. Hamilton ging van de baan bij de chicane, keerde terug en drukte Ricciardo buiten de baan. Daar echter werd geen actie ondernomen, omdat de stewards de twee delen van het incident los van elkaar beoordeelden. Hamilton was al teruggekeerd op de racelijn en kneep toen Ricciardo af. In Vettel’s geval werd het incident als geheel beoordeeld en kreeg de Duitser dus wel een penalty voor het te agressief terugkeren op de racelijn.

Het is en blijft een moeilijke afweging, want even los van de situering, kan door zuiver toepassen van de reglementen worden gesteld dat Vettel voor een gevaarlijke situatie zorgde toen hij terugkeerde op de baan. Het stond echter op het moment dat hij het gras op ging al vast dat dat zou gebeuren, want daarna had hij geen andere opties. Daarvoor was geen reactietijd, grip en ruimte. Of hij echt de mogelijkheid had om minder ruim terug te sturen, kan van buitenaf heel moeilijk worden beoordeeld.

Je zag na aanvankelijke corrigerende stuurbewegingen naar rechts dat Vettel zijn stuur op een gegeven moment rechtte en in zijn spiegels keek waar Hamilton zat. Dat zou het moment zijn geweest waarop hij weer de controle had en naar links had kunnen sturen om de Mercedes meer ruimte te laten. In theorie uiteraard, want elke coureur zou proberen zijn positie te verdedigen. Voor dat moment zat hij echter al uiterst rechts op de baan, waardoor je je kunt afvragen wat het aandeel van dat stuurmoment in het geheel nog was. Hamilton had op dat moment al ontwijkende maatregelen genomen, maar het was wel het moment dat voor de stewards de doorslag gaf om hem te bestraffen.

De druk op de stewards is tegenwoordig enorm. Ze beschikken tegenwoordig over een keur aan informatie: ze beschikken over beelden uit alle denkbare cameraposities, alle data en alle boordradiocommunicatie. Fans en media verwachten dan ook dat ze tot de juiste besluiten komen, maar zelfs met oud-coureurs in het panel blijkt het niet altijd even gemakkelijk om een 100% door bewijs ondersteund oordeel te vellen. In het geval van Vettel werd elke stuurbeweging en kijkbeweging richting de zijspiegels geanalyseerd om te bezien of hij op enige manier de deur had dicht gegooid in de nasleep van zijn uitstapje.

Wat vooral belangrijk is in deze situaties, is dat de stewards hun besluiten in de toekomst beter uitleggen en daar is meer voor nodig dan de credo’s uit het reglementenboek. De afwegingen hoe men tot hun beoordeling is gekomen blijven binnenskamers en zorgen voor veel onbegrip bij fans, temeer als daarop volgend onvermijdelijk allerlei meningen van collega-coureurs en prominenten tegenover elkaar worden gesteld. Waar er wellicht een heel gezonde redenatie aan een besluit ten grondslag kan liggen, helpt het niet als het niet wordt begrepen door de volgers van de sport. SZ

 

Stefan Zwinkels is sinds 2001 Hoofdredacteur van F1-Planet.com.

 

F1-Planet.com